Stan wojenny

10.12.2014 aktualizacja 14.07.2016

Akcja społeczna IPN "Zapal Światło Wolności" w rocznicę stanu wojennego

IPN apeluje o uczczenie ofiar stanu wojennego poprzez zapalenie w oknach świecy wieczorem 13 grudnia. Inicjatywa jest częścią akcji społecznej, w ramach której Instytut planuje m.in. prezentacje multimedialne, pokazy filmów, wystawy i spotkania.

"Światło Wolności", o którego zapalenie zwraca się IPN w 33. rocznicę wprowadzenia stanu wojennego, nawiązuje do gestu papieża Jana Pawła II i prezydenta USA Ronalda Reagana, którzy w grudniu 1981 r. w ten sposób przypominali o Polsce.

Akcję "Ofiarom stanu wojennego. Zapal Światło Wolności" honorowym patronatem objął prezydent Bronisław Komorowski. "13 grudnia zapalając +Światło Wolności+ ponownie oddamy hołd wszystkim ofiarom stanu wojennego – śmiertelnie pobitym w starciach z milicją, internowanym, zwolnionym z pracy, relegowanym z uczelni oraz zmuszonym do emigracji z powodów politycznych. Tego wieczoru także będziemy myślami z tymi, którzy obecnie pragną wolności i walczą o nią" – napisał w liście do prezesa IPN Łukasza Kamińskiego zastępca szefa Kancelarii Prezydenta Sławomir Rybicki.

Prezes Instytutu zwrócił się również do samorządowców – marszałków województw, prezydentów i burmistrzów miast w całej Polsce o udział w akcji społecznej poprzez zapalenie świeczek w oknach urzędów oraz wyświetlenie w przestrzeni publicznej miast specjalnie przygotowanej prezentacji multimedialnej. Gesty te mają przypomnieć "o wspólnych ideałach wolności, demokracji i prawdy niezależnie od czasu i warunków politycznych".

W Warszawie prezentacja multimedialna ma być wyświetlana 12 i 13 grudnia od godz. 17 do północy na wieżach warszawskiego kościoła św. Stanisława Kostki. Tworzyć ją będzie symbol akcji, czyli zapalona świeca oraz lista nazwisk ofiar stanu wojennego wraz z ich portretami.

Jak podkreślają przedstawiciele IPN miejsce to jest symboliczne, ponieważ w tym kościele msze św. za ojczyznę odprawiał ks. Jerzy Popiełuszko. W październiku minęła 30. Rocznica zamordowania kapelana warszawskiej Solidarności przez SB.

Sławomir Rybicki: 13 grudnia zapalając Światło Wolności ponownie oddamy hołd wszystkim ofiarom stanu wojennego – śmiertelnie pobitym w starciach z milicją, internowanym, zwolnionym z pracy, relegowanym z uczelni oraz zmuszonym do emigracji z powodów politycznych. Tego wieczoru także będziemy myślami z tymi, którzy obecnie pragną wolności i walczą o nią.

Od 12 grudnia przed Urzędem Dzielnicy Bemowo będzie prezentowana wystawa plenerowa PIN "586 dni stanu wojennego". Będzie można na niej zobaczyć fotografie, ulotki, prasę opozycyjną i rysunki satyryczne przybliżające sytuację polityczną i społeczną podczas stanu wojennego.

W Warszawie i innych miastach 12 grudnia o godz. 22 w kinach sieci Ciemna City odbędą się maratony filmowe. Będzie podczas nich można obejrzeć filmy "Bez końca" Krzysztofa Kieślowskiego, "Popiełuszko. Wolność jest w nas" Rafała Wieczyńskiego oraz "80 milionów" Waldemara Krzystka. Bezpłatne bilety, których liczba jest ograniczona, można otrzymać w wybranych siedzibach PIN i w kasach kin.

13 grudnia mieszkańcy stolicy będą mogli również odbyć przejażdżkę zabytkowym Ikarusem 280 z pl. Konstytucji na trasie przybliżającej miejsca związane ze stanem wojennym. Objazdowi będzie towarzyszył komentarz historyczny i koncert piosenek opozycyjnych.

Tego samego dnia wieczorem w warszawskim Centrum Edukacyjnym Przystanek Historia zaplanowano koncert poetycki upamiętniający wprowadzenie stanu wojennego, podczas którego zabrzmią m.in. utwory Przemysława Gintrowskiego i Jacka Kaczmarskiego.

Akcja "Ofiarom stanu wojennego. Zapal Światło Wolności" odbędzie się również w innych miastach. W jej ramach zaplanowano m.in. wystawy, warsztaty, konkursy i lekcje historyczne dla młodzieży, a także gry miejskie, spotkania i prelekcje poświęcone stanowi wojennemu.

Stan wojenny został wprowadzony 13 grudnia 1981 r. Tego dnia od rana Polskie Radio i Telewizja Polska nadawały wystąpienie gen. Wojciecha Jaruzelskiego, w którym informował on Polaków o ukonstytuowaniu się Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego (WRON) i wprowadzeniu na mocy dekretu Rady Państwa stanu wojennego na terenie całego kraju.

Jeszcze 12 grudnia przed północą rozpoczęły się zatrzymywania działaczy opozycji i Solidarności. W ciągu kilku dni w 49 ośrodkach internowania umieszczono około 5 tys. osób. W ogromnej operacji policyjno-wojskowej użyto w sumie 80 tys. żołnierzy, 30 tys. milicjantów, 1750 czołgów, 1900 wozów bojowych i 9 tys. samochodów. (PAP)

Kan/ dym/

Wszelkie materiały (w szczególności depesze agencyjne, zdjęcia, grafiki, filmy) zamieszczone w niniejszym Portalu chronione są przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Materiały te mogą być wykorzystywane wyłącznie na postawie stosownych umów licencyjnych. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników Portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, bez ważnej umowy licencyjnej jest zabronione.
Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL