Daty

Kalendarz historyczny

15.8

  • 1929 / 90 LAT TEMU

    Anna Walentynowicz. Fot. PAP/S. Kraszewski

    W Równem na Wołyniu urodziła się Anna Walentynowicz, działaczka Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża; w 1980 r. członek Prezydium Międzyzakładowego Komitetu Strajkowego w Stoczni Gdańskiej, a następnie Prezydium Międzyzakładowego Komitetu Założycielskiego NSZZ „Solidarność”; internowana w stanie wojennym; zginęła 10 kwietnia 2010 r. w katastrofie samolotu pod Smoleńskiem.

  • 1920 / 99 LAT TEMU

    Bitwa Warszawska 1920: dowódca frontu północnego gen. Józef Haller pod Okuniewem. Fot. PAP/CAF/Reprodukcja

    Bitwa Warszawska: zacięte walki wojsk polskich z Armią Czerwoną m.in. pod Radzyminem, Zielonką i Ossowem oraz w rejonie Modlina, nad Wkrą i pod Nasielskiem.

  • 2014 / 5 LAT TEMU

    Jan Ekier. Fot. PAP/M. Kłoś

    W Warszawie w wieku 101 lat zmarł Jan Ekier, pianista, kompozytor, pedagog, chopinolog.

  • 2013 / 6 LAT TEMU

    Sławomir Mrożek. Fot. PAP/A. Rybczyński

    W Nicei zmarł Sławomir Mrożek, dramatopisarz, prozaik, satyryk, eseista, rysownik; autor dramatów „Policja”, „Indyk”, „Tango”, „Emigranci”, „Portret”, „Pieszo”, „Miłość na Krymie”, zbiorów opowiadań „Półpancerze praktyczne”, „Słoń”, „Wesele w Atomicach”, a także autobiograficznej książki „Baltazar”.

  • 1988 / 31 LAT TEMU

    Strajkujący górnicy z kopalni "Manifest Lipcowy". 08.1988. Fot. PAP/CAF/A. Hawałej

    W kopalni „Manifest Lipcowy” w Jastrzębiu rozpoczął się strajk, który zapoczątkował falę protestów w całej Polsce. Górnicy obok postulatów ekonomicznych postawili żądanie legalizacji NSZZ „Solidarność” i po kilku dniach utworzyli Międzyzakładowy Komitet Strajkowy (MKS).

  • 1980 / 39 LAT TEMU

    Po wybuchu strajku w Stoczni Gdańskiej protesty rozszerzyły się na inne zakłady Trójmiasta, objęły także Elbląg i Szczecin. W południe władze przerwały łączność telefoniczną Wybrzeża z resztą Polski. I sekretarz KC PZPR Edward Gierek przerwał urlop na Krymie i powrócił do kraju.

  • 1975 / 44 LATA TEMU

    Premiera filmu „Znikąd donikąd” w reżyserii Kazimierza Kutza.

  • 1973 / 46 LAT TEMU

    Gen. Marian Kukiel. Fot. NAC

    W Londynie zmarł gen. Marian Kukiel, historyk wojskowości, minister obrony narodowej w rządzie RP na uchodźstwie (1942-1949); w latach 1946-1973 dyrektor Instytutu Historycznego im. Gen. Sikorskiego.

  • 1969 / 50 LAT TEMU

    Na farmie w Bethel w stanie Nowy Jork, rozpoczął się legendarny Festiwal Woodstock.

  • 1966 / 53 LATA TEMU

    Jan Kiepura. Fot. PAP/CAF/Z. Matuszewski

    W Harrison w stanie Nowy Jork zmarł Jan Kiepura, światowej sławy śpiewak operowy – tenor, aktor, wystąpił m.in. w filmach „Kocham wszystkie kobiety”, „O czym się nie myśli”, „Neapol, śpiewające miasto” i „Zdobyć cię muszę”.

  • 1955 / 64 LATA TEMU

    W Warszawie zakończył się V Światowy Festiwal Młodzieży i Studentów.

  • 1955 / 64 LATA TEMU

    W Opolu urodziła się Ewa Wencel, aktorka warszawskiego Teatru Kwadrat, scenarzystka, znana m.in. z seriali „Mamuśki” i „Czas honoru”.

  • 1950 / 69 LAT TEMU

    Urodził się John Porter, walijski muzyk, kompozytor, autor tekstów, od 1976 r. mieszkający na stałe w Polsce; współpracował m.in. z Maanamem, Maciejem Zembatym, tworzył muzykę z własnym zespołem Porter Band.

  • 1944 / 75 LAT TEMU

    W Lublinie podczas pierwszego posiedzenia Krajowa Rada Narodowa upoważniła PKWN do wydawania dekretów.

  • 1942 / 77 LAT TEMU

    Gen. Władysław Sikorski. Fot. NAC

    Rozkaz Naczelnego Wodza gen. Władysława Sikorskiego nakazujący wszystkim podziemnym organizacjom wojskowym działającym na terenie okupowanej Polski podporządkowanie się Komendantowi Głównemu Armii Krajowej.

  • 1938 / 81 LAT TEMU

    Janusz A. Zajdel. Źródło: Wikimedia Commons

    W Warszawie urodził się Janusz A. Zajdel, pisarz, prekursor nurtu socjologicznego w polskiej literaturze science-fiction.

  • 1937 / 82 LATA TEMU

    Protesty chłopów w Jarosławiu (woj. lwowskie). 08.1937 r. Fot. NAC

    Początek największego strajku chłopskiego w okresie międzywojennym, który objął głównie Małopolskę. W starciach z policją zginęło 41 osób, około 4 tys. zostało aresztowanych.

  • 1935 / 84 LATA TEMU

    W Gdańsku zmarła Stanisława Przybyszewska, autorka dramatów historycznych związanych z rewolucją francuską, m.in. „Sprawy Dantona”, malarka.

  • 1935 / 84 LATA TEMU

    Waldemar Baszanowski. Fot. PAP/CAF/S. Kraszewski

    W Grudziądzu urodził się Waldemar Baszanowski, dwukrotny mistrz olimpijski w podnoszeniu ciężarów: w Tokio (1964) i Meksyku (1968); pięciokrotny mistrz świata i sześciokrotny mistrz Europy.

  • 1927 / 92 LATA TEMU

    W Krakowie urodził się Witold Gruca, tancerz i choreograf.

  • 1921 / 98 LAT TEMU

    W Tarnawie Górze urodził się August Kowalczyk, aktor, reżyser; wystąpił m.in. w serialach „Chłopi”, „Janosik”, „Znak orła”, „Polskie drogi”, „Tajemnica Enigmy” i „Stawka większa niż życie”; w czasie wojny więzień niemieckiego KL Auschwitz, z którego uciekł, żołnierz AK; wieloletni wiceprezes Zarządu Głównego Towarzystwa Opieki nad Oświęcimiem.

  • 1920 / 99 LAT TEMU

    W Miechowie urodził się Tadeusz Płużański, filozof, uczestnik kampanii polskiej 1939 r., żołnierz niepodległościowego podziemia, więzień niemieckiego obozu koncentracyjnego Stutthof; po zakończeniu wojny członek Zrzeszenia Wolność i Niepodległość; aresztowany przez UB w 1947 r. i skazany na karę śmierci; wyrok zamieniono na dożywocie.

  • 1920 / 99 LAT TEMU

    W Warszawie urodził się Janusz Nasfeter, reżyser filmowy, scenarzysta; autor filmów „Ranny w lesie”, „Zbrodniarz i panna”, „Niekochana”.

  • 1919 / 100 LAT TEMU

    Kopalnia Mysłowice. Źródło: BN Polona

    Oddziały Grenschutz-Ost spacyfikowały manifestację strajkujących górników przed kopalnią w Mysłowicach; od kul zginęło 10 osób, wielu zostało rannych.

  • 1917 / 102 LATA TEMU

    Roman Dmowski. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    W Lozannie powstał Komitet Narodowy Polski z Romanem Dmowskim na czele, przeniesiony następnie do Paryża i uznany przez państwa Ententy za oficjalną reprezentację narodu polskiego. 

  • 1906 / 113 LAT TEMU

    W kilkunastu miastach Królestwa Polskiego członkowie Organizacji Bojowej PPS przeprowadzili serię zamachów na funkcjonariuszy rosyjskiej policji, żandarmerii oraz agentów Ochrany.

  • 1898 / 121 LAT TEMU

    Jan Brzechwa. Fot. PAP/CAF/Archiwum

    W Żmerynce na Podolu urodził się Jan Brzechwa, właściwie Jan Wiktor Lesman, poeta, satyryk, autor utworów dla dzieci.

  • 1893 / 126 LAT TEMU

    Gen. Nikodem Sulik. Fot. NAC

    W Starej Kamiennej na Podlasiu urodził się Nikodem Sulik, generał WP, dowódca 5. Kresowej Dywizji Piechoty 2. Korpusu Polskiego, walczącej m.in. pod Monte Cassino.

  • 1882 / 137 LAT TEMU

    W Cieszynie zmarł Karol Miarka, pisarz, działacz społeczny na Górnym Śląsku.

  • 1769 / 250 LAT TEMU

    Napoleon Bonaparte. Źródło: CBN Polona

    W Ajaccio na Korsyce urodził się Napoleon Bonaparte, cesarz Francuzów, jeden z najwybitniejszych wodzów w dziejach świata.

  • 1649 / 370 LAT TEMU

    Jan II Kazimierz - cykl Jana Matejki „Poczet królów i książąt polskich”. Fot. PAP/Reprodukcja

    Powstanie Chmielnickiego: idące na odsiecz oblężonemu Zbarażowi wojska koronne pod dowództwem króla Jana II Kazimierza zostały zaskoczone pod Zborowem przez liczniejsze wojska kozackie i tatarskie; dwudniowa bitwa zakończyła się pertraktacjami, w wyniku których chan tatarski Islam III Girej po zawarciu traktatu pokojowego wycofał się z walki, a Bohdan Chmielnicki podpisał w Zborowie ugodę z Rzeczpospolitą.

  • 1605 / 414 LAT TEMU

    W Baranowie urodził się Wacław Leszczyński, arcybiskup gnieźnieński, prymas Polski w latach 1658-1666.

  • 1568 / 451 LAT TEMU

    Św. Stanisław Kostka. Źródło: CBN Polona

    W Rzymie zmarł Stanisław Kostka, jezuita, święty Kościoła katolickiego, patron Polski.

  • 1534 / 485 LAT TEMU

    Powstanie zakonu jezuitów: w Paryżu Ignacy Loyola wraz z grupą towarzyszy studiujących na Sorbonie złożył ślub ubóstwa i czystości, zobowiązując się do ewangelizacji Ziemi Świętej; Towarzystwo Jezusowe zatwierdził w 1540 r. papież Paweł III.

  • 1317 / 702 LATA TEMU

    Władysław Łokietek - rysunek Jana Matejki. Fot. PAP/Reprodukcja

    Władysław Łokietek wydał przywilej lokacyjny dla miasta Lublina. Lublin prawa miejskie na prawie magdeburskim uzyskał prawdopodobnie już w czasach Bolesława Wstydliwego około 1257 r., jednak akt lokacyjny z tego okresu nie zachował się.

  • 1257 / 762 LATA TEMU

    Św. Jacek Odrowąż. Źródło: CBN Polona

    W Krakowie zmarł Jacek Odrowąż, dominikanin, założyciel wielu klasztorów dominikańskich m.in. w Krakowie, Wrocławiu, Gdańsku i Sandomierzu; kanonizowany przez papieża Klemensa VIII w 1594 r.

  • 1135 / 884 LATA TEMU

    W Merseburgu doszło do spotkania Bolesława Krzywoustego z cesarzem Lotarem III.

Do góry

Walka
o niepodległość
1914-1918

II Rzeczpospolita

II Wojna
Światowa

PRL